Tənbəllikdən necə qurtulmaq olar?

Tənbəllik insanın görməli olduğu işi təxirə salması, başlamaqda çətinlik çəkməsi və ya davam etdirmək üçün kifayət qədər həvəs tapa bilməməsidir. Tənbəllikdən qurtulmaq üçün insan səbəbi müəyyən etməlidir. Problem müəyyən edildikdən sonra işi daha sadə hissələrə bölmək və kiçik addımlarla irəliləmək daha asan olur.
Menbe.az saytında tənbəlliyin əsas səbəblərini və onu aradan qaldırmağın yollarını öyrənəcəksiniz.

Məqsədinizi dəqiq müəyyən edin

Nə etmək istədiyinizi dəqiq bilmədikdə hərəkətə keçmək çətinləşir. Ümumi məqsədlər əvəzinə konkret nəticəyə yönəlmək daha faydalıdır. Məsələn, sadəcə dərs oxumaq qərarı verməkdənsə, hansı mövzunu öyrənəcəyinizi və hansı tapşırığı tamamlayacağınızı müəyyən etmək işi asanlaşdırır.
Məqsəd nə qədər konkret olsa, ilk addımı atmaq da bir o qədər asanlaşır. Böyük nəticəyə fokuslanmaq əvəzinə qarşınızdakı ən yaxın işi müəyyən etmək kifayətdir.

Böyük işləri kiçik hissələrə bölün

Çətin və həcmli tapşırıqlar insanın gözündə olduğundan daha ağır görünə bilər. Bu da işə başlamadan əvvəl yorğunluq və istəksizlik yaradır. Belə hallarda bütün işi bir anda həll etməyə çalışmaq əvəzinə onu kiçik mərhələlərə ayırmaq daha məqsədəuyğundur.
Məsələn, geniş bir mövzunu öyrənmək lazımdırsa, əvvəlcə materialları toplamaq, sonra əsas hissələri müəyyən etmək və ardınca ayrı-ayrı bölmələr üzərində işləmək olar. Kiçik tapşırıqları tamamlamaq irəliləyiş hissini artırır və növbəti addımı atmağı asanlaşdırır.

Başlamağı çətinləşdirən səbəbləri tapın

İnsan bəzən özünü tənbəl hesab edir, amma əsl problem başqa ola bilər. Tapşırığın necə yerinə yetiriləcəyini bilməmək, səhv etməkdən qorxmaq, nəticədən narahat olmaq və ya işi həddindən artıq böyütmək hərəkətsizliyə səbəb ola bilər.
Buna görə özünüzü sadəcə tənbəl adlandırmaq əvəzinə hansı səbəbin sizi saxladığını müəyyən etmək daha faydalıdır. Səbəb məlum olduqda onun həlli də daha aydın görünür.

Diqqəti yayındıran amilləri azaldın

Telefon, sosial şəbəkələr, bildirişlər və ətrafdakı digər məşğuliyyətlər diqqətin işdən yayınmasına səbəb olur. İnsan bir tapşırığa başlamaq istəyərkən qarşısında çoxlu alternativ olduqda daha asan və əyləncəli fəaliyyətlərə yönəlir.
İşləyərkən diqqəti yayındıran vasitələri kənara qoymaq, lazımsız bildirişləri bağlamaq və yalnız görüləcək tapşırığa aid materialları saxlamaq konsentrasiyanı gücləndirir. İş mühiti nə qədər sadə olsa, diqqəti qorumaq da bir o qədər asanlaşır.

Mükəmməl nəticə gözləməyin

Tənbəllik kimi görünən davranışın arxasında bəzən mükəmməllik istəyi dayanır. İnsan işi çox yaxşı görmək istədiyi üçün səhv etməkdən çəkinir və nəticədə heç başlamır.
İlk addımın qüsursuz olması vacib deyil. Əsas məsələ hərəkətə keçmək və işi irəlilədikcə yaxşılaşdırmaqdır. Başlanğıcda özünüzdən həddindən artıq yüksək nəticə tələb etməmək işi daha rahat davam etdirməyə kömək edir.

Özünüzü başqaları ilə müqayisə etməyin

Başqalarının uğurlarına həddindən artıq diqqət yetirmək insanın öz irəliləyişini kiçik görməsinə səbəb olur. Xüsusilə başqasının əldə etdiyi nəticəni öz başlanğıc nöqtənizlə müqayisə etmək həvəsi azalda bilər.
Diqqəti başqalarının nəticələrindən çox öz inkişafınıza yönəltmək daha faydalıdır. Kiçik irəliləyişlərin fərqinə varmaq insanın başladığı işi davam etdirməsinə kömək edir.

Özünüz üçün sadə qaydalar yaradın

Hər dəfə nə edəcəyinizə yenidən qərar vermək əlavə yorğunluq yarada bilər. Buna görə görüləcək işlər üçün sadə bir sistem qurmaq faydalıdır. Hansı tapşırığın əvvəl, hansının sonra yerinə yetiriləcəyini müəyyənləşdirmək qərarsızlığı azaldır.
Prioritetləri müəyyən edərkən ən vacib işləri ön plana çəkmək lazımdır. Çox sayda tapşırığı eyni anda düşünmək əvəzinə bir işi seçib ona fokuslanmaq daha səmərəli yanaşmadır.

Kiçik uğurları nəzərə alın

İnsan yalnız böyük nəticələri uğur hesab etdikdə irəliləyişini görməkdə çətinlik çəkə bilər. Halbuki görülmüş kiçik işlər də ümumi məqsədə yaxınlaşmağın bir hissəsidir. Tamamlanan hər mərhələ insanın bacardığını göstərir və motivasiyanı gücləndirir. Buna görə yalnız son nəticəyə deyil, görülən işlərə də diqqət yetirmək vacibdir.

Özünüzü hərəkətə keçməyə alışdırın

Həvəsin yaranmasını gözləmək hər zaman nəticə vermir. Bəzən həvəs işə başladıqdan sonra ortaya çıxır. Buna görə istək az olsa belə, mümkün olan ən kiçik addımı atmaq faydalıdır. Bir işi tamamlamaq fikri ağır görünürsə, sadəcə ilk mərhələni yerinə yetirməkdən başlamaq olar. Hərəkət başladıqdan sonra davam etmək çox vaxt daha asan olur.

Tənbəlliyi aradan qaldırmaq üçün əsas yanaşma

Tənbəllikdən qurtulmağın əsas yolu özünüzü məcbur etməkdən çox, hərəkətsizliyin səbəbini anlamaq və görüləcək işi sadələşdirməkdir. Konkret məqsəd müəyyən etmək, böyük tapşırıqları hissələrə bölmək, diqqəti yayındıran amilləri azaltmaq vəziyyəti asanlaşdırır.
Ən vacib addım isə bütün işi birdən həll etməyə çalışmadan mümkün olan ən kiçik addımdan başlamaqdır.