Güclü parol necə yaradılmalıdır?

İnternet hesablarının qorunmasında parol əsas təhlükəsizlik vasitələrindən biridir. Asan təxmin edilən, şəxsi məlumatlardan qurulan və müxtəlif hesablarda təkrar istifadə olunan parollar məlumatların ələ keçirilməsi riskini artırır. Güclü parol isə yalnız qarışıq simvollardan ibarət deyil, həm də kifayət qədər uzun və başqalarının təxmin edə bilməyəcəyi formada olmalıdır.
Bəs yadda saxlamaq mümkün olan, eyni zamanda hesabın təhlükəsizliyini gücləndirən parolu necə qurmaq olar? Menbe.az saytında bu suallara cavab tapmağa çalışacağıq.

Parolun uzunluğu niyə vacibdir?

Parol yaradarkən diqqət yetirilməli əsas məsələlərdən biri onun uzunluğudur. Simvolların sayı artdıqca parolun müxtəlif kombinasiyalar yoxlanılaraq tapılması daha çətinləşir. 16 və daha çox simvoldan ibarət parol, parol ifadəsindən istifadə edilməsi məsləhət görülür.
Sadəcə uzun söz seçmək isə kifayət etmir. Bir neçə əlaqəsiz sözü birləşdirmək, böyük və kiçik hərflərdən, rəqəmlərdən və xüsusi işarələrdən istifadə etmək parolu daha çətin təxmin edilən hala gətirir.

Şəxsi məlumatlardan parol yaratmaq olmaz

Ad, soyad, doğum tarixi, telefon nömrəsi, istifadəçi adı və ünvan kimi məlumatlar parol üçün uyğun seçim sayılmır. Yaxın insanın və ya ev heyvanının adını təkbaşına parol kimi seçmək də təhlükəsiz deyil. Bu məlumatların bir hissəsi sosial şəbəkələrdən və başqa açıq mənbələrdən tapıla bilər.
Adın sonuna bir neçə rəqəm əlavə etmək parolu avtomatik olaraq güclü etmir. Hücum zamanı məhz belə geniş yayılmış kombinasiyalar yoxlanıla bilər.

Parol ifadəsindən istifadə etmək olar

Yadda saxlanılması çətin olan təsadüfi simvollar əvəzinə bir neçə sözdən ibarət uzun parol ifadəsi yaratmaq mümkündür. Sözlər arasında rəqəmlər və xüsusi işarələr yerləşdirmək, bəzi hərfləri böyük yazmaq kombinasiyanı daha mürəkkəb edə bilər.
Əsas məsələ hamının bildiyi məşhur və asan təxmin edilən ifadəni olduğu kimi istifadə etməməkdir. Seçilən kombinasiya şəxsin özünə məxsus və başqaları üçün gözlənilməz olmalıdır.

Hər hesab üçün fərqli parol seçilməlidir

Eyni parolu elektron poçt, sosial şəbəkə, alış-veriş platforması və digər hesablarda işlətmək təhlükəlidir. Saytlardan birində giriş məlumatları ələ keçirilərsə, həmin parol digər hesablarda da sınaqdan keçirilə bilər. Buna görə hər hesab üçün ayrıca parol yaratmaq daha təhlükəsiz yanaşmadır.
Xüsusilə elektron poçt hesabının parolunu başqa xidmətlərdə təkrar istifadə etməmək vacibdir. Çünki elektron poçta giriş əldə edən şəxs digər hesabların parollarını sıfırlamağa cəhd göstərə bilər.

Parol meneceri nə üçün faydalıdır?

Çoxsaylı mürəkkəb parolları yadda saxlamaq çətin olduğundan parol menecerindən istifadə etmək mümkündür. Belə proqramlar müxtəlif hesablar üçün uzun və unikal parollar yaratmağa, onları təhlükəsiz şəkildə saxlamağa kömək edir.
Bu üsul eyni parolu bir neçə hesabda istifadə etmək ehtiyacını da azaldır. İstifadəçi hər hesab üçün ayrıca kombinasiya seçə və onları bir yerdən idarə edə bilər.

Hansı parollardan uzaq durmaq lazımdır?

"123456", "password", ad-soyad, telefon nömrəsi, doğum tarixi və ardıcıl klaviatura simvolları kimi asan təxmin edilən variantlar hesabın qorunmasını zəiflədir. Tək bir adi sözün əvvəlinə və ya sonuna rəqəm, yaxud işarə əlavə etmək də kifayət qədər etibarlı hesab edilmir.
Güclü parol uzun, unikal və şəxsi məlumatlardan uzaq olmalı, hər hesab üçün ayrıca yaradılmalıdır. Mümkün olan xidmətlərdə əlavə iki və ya çoxmərhələli doğrulamadan istifadə etmək hesabın qorunmasını daha da gücləndirir.